De toestand

De omvang van het Arctische zeeijs (rondom de noordpool) bedroeg over 2011 gemiddeld 10,66 miljoen km2. Deze record lage waarde was een fractie minder dan het vorige jaarrecord uit 2007 (10,68). Ook het zeeijs van beide halfronden samen bereikte over 2011 een nieuw laagterecord: 26,16 miljoen km2.
Tegenover een sterke afname van het Arctisch ijs staat een geringe toename van het Antarctisch zeeijs, maar de afname van het noordelijke zeeijs is ruim vier keer zo groot als de toename van het zuidelijke ijs.

Lees verder »

Dankzij dagenlang bijzonder warm weer voor de tijd van het jaar, zijn de afgelopen maand maart vooral in het centrale en oostelijke deel van de Verenigde Staten en zuidelijk Canada grote aantallen records gesneuveld wat betreft maximum temperatuur. Alleen al in de VS waren er ruim 7000 nieuwe dagrecords voor het maximum tegenover een kleine 300 voor het minimum.

(bron: wx.hamweather.com)

Her en der bereikte de temperatuur waarden die zo’n 20 graden boven normaal lagen; in sommige gevallen werd een vorig record met maar liefst 15 graden overtroffen.
Natuurlijk rijst dan de vraag: heeft dit met klimaatverandering te maken of is het gewoon een gril van het weer? Het antwoord is simpel: beide.

Lees verder »

Criticasters van klimaatverandering mogen van tijd tot tijd graag te berde brengen dat volgens hun berekeningen sinds het jaar 1998 de temperatuur wereldwijd niet meer is gestegen. Of dat sinds 2007 het arctische ijs niet verder is verminderd. Of dat de mondiale zeespiegel niet meer stijgt sinds 2005.
Het jaartal voor ‘sinds’ wordt meestal dusdanig gekozen dat het samenvalt met een extreme waarde in een fluctuerende reeks. Ook is het aantal jaren waarover dan een trend wordt berekend altijd verdacht klein, terwijl er toch over veel meer jaren gegevens beschikbaar zijn. En vaak wordt de meest recente informatie niet meegenomen.

Recentelijk las ik zo op een site van iemand die zich ‘klimaatgek‘ noemt de bewering: “Al 15 jaar lang geen opwarming De Bilt”. In dit geval was de grafiek die als illustratie diende wel netjes t/m december 2011 bijgewerkt. Ook was niet speciaal op een ‘top’ begonnen, dus wat dat betreft geen klachten.

Lees verder »

Nu en dan komen we een bericht tegen, waarin gewag wordt gemaakt van klimaatverandering in Nederland, en waarbij vermeld wordt dat rond 1987 een temperatuursprong heeft plaatsgevonden. Over klimaatverandering zijn vrijwel alle onderzoekers het wel eens, maar een sprong? Dat impliceert een vrij abrupte overgang van een ‘oud’ klimaat naar een ‘nieuw’ klimaat.
Hieronder een grafiek met jaarlijkse temperaturen. Voor de verandering deze keer eens niet van De Bilt, maar de zogeheten Centraal Nederland Temperatuur reeks (over 1907 t/m 2011), samengesteld uit meerdere stations in midden Nederland.
In een dergelijke grafiek is slechts met grote moeite enige trend te zien, de jaarlijkse variaties (tot 2 graden) overheersen. Gelukkig zijn er een aantal statistische hulpmiddelen om een beter overzicht te krijgen.

Lees verder »

De man in de straat, Jan met de pet, Henk en Ingrid, iedereen vraagt zich af: “Waar blijft toch die horrorwinter, die de weerkundigen ons beloofd hebben?”
Wel, het is toch echt een horrorwinter tot dusver, namelijk voor eenieder die van ijs, sneeuw en winterpret houdt. De bakken regen in plaats van sneeuw, de hoge temperaturen in plaats van vorst, vrijwel alle weeramateurs beschouwen dit als pure horror. De stormen en hoogwater-perikelen zijn daarbij slechts een heel klein pleistertje op de grote wond van het gemis aan echt winterweer.
Maar wie hebben eigenlijk een horrorwinter voorspeld? Niet de nationale weerinstituten zoals het Nederlandse KNMI, de Duitse DWD, het Belgische KMI, het Britse MetOffice. Lees verder »

Een vervolg op het bekijken van een mogelijke invloed van activiteit van de zon op wintertemperaturen in Nederland. Eerder bespraken we of er een relatie bestaat tussen aantallen zonnevlekken en winters: niet. We zullen nu de zogeheten ‘open solar flux’ beschouwen en de tijdreeksen verder terug laten gaan in de tijd (tot 1676).
De solar flux is een meeteenheid voor de sterkte van het magnetisch veld van de zon. Dit veld is sterker naarmate de zon actiever is in de ruwweg 11-jarige zonnecyclus. Het zorgt er dan mede voor dat aan de rand van het zonnestelsel meer kosmische straling wordt tegengehouden. Er is een sterk positief  verband tussen solar flux, aantal zonnevlekken en de hoeveelheid zonnestraling die de Aarde bereikt (Total Solar Irrediance, TSI), en een negatief verband met hoeveel kosmische straling onze planeet treft. Toch zijn er ook verschillen. Zo varieert de hoeveelheid inkomende UV-straling veel meer dan bv. de TSI en variaties in zonnevlekken, en UV-straling heeft effecten op de stratosfeer. De solar flux kon wel eens een betere meeteenheid zijn voor de werkelijke variatie in zonneactiviteit dan TSI of aantal vlekken.

Lees verder »

Ondanks dat soms op internet het tegendeel beweerd wordt, gaat de globale opwarming nog altijd verder. Dit blijkt uit een studie van Foster en Rahmstorf, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Environmental Research Letters.
Sinds 1979 zijn er vijf mondiale temperatuurreeksen beschikbaar. Drie zijn gebaseerd op waarnemingen direct boven land en zee: NASA/GISS, HadCRU en NOAA/NCDC. De andere twee zijn gebaseerd op satellietmetingen van temperaturen in de lagere troposfeer: UAH en RSS.
De jaarlijkse fluctuaties van de wereldtemperatuur zijn groot, omdat ze mede beïnvloed worden door drie externe factoren: de afwisseling van El Niño en La Niña situaties (ENSO), vulkanisme en de ongeveer 11-jarige zonnecyclus.

Lees verder »

Zo eens per maand breng ik met vrienden een genoeglijk avondje door met klaverjassen. De behaalde scores worden door een der deelnemers nauwgezet op papier bijgehouden. In de praktijk blijkt dat het daarbij behorende rekenwerk soms wat moeilijker wordt, naarmate de avond vordert.
Twee maand geleden heb ik een tablet aangeschaft. Zeer bewust geen Apple iPad. Omdat ik graag zelf iets wil kunnen programmeren voor zo’n apparaat. Om voor een iPad wat te kunnen maken, heb je daarnaast een andere Apple computer nodig, die ik niet bezit en ook niet wens aan te schaffen. Ook het idee dat programma’s voor de iPad enkel via een market kunnen worden verspreid, waar Apple dan nog weer aan verdient, stuit me tegen de borst.
Mijn tablet is derhalve een met als besturingssysteem Android 3.1.

Lees verder »

Recentelijk was er weer nieuws over een mogelijk verband tussen kosmische straling en bewolking op onze planeet.
Allereerst onderzoek bij de CERN deeltjesversneller bij Genève, die volgens sommige berichten onomstotelijk zou hebben aangetoond dat kosmische straling meer bewolking tot gevolg heeft. Verder een onderzoek van enkele Servische wetenschappers, die het verband onderzochten tussen snelle afnames van kosmische straling en bewolking, op basis van verschil in dag- en nachttemperatuur in Europa. Tenslotte een onderzoek uit de VS, waaruit dan weer blijkt dat meer kosmische straling de afgelopen jaren juist gepaard ging met minder bewolking. Met name het onderzoek van de Serviërs zal ik verderop bespreken.

Lees verder »

Dit wordt geen verhaal over de ontstaansgeschiedenis van batterijen. Het gaat om enige ongemakken die men tegen kan komen bij de vervanging van een batterij.
Ik ben al een jaar of vijf in het gelukkige bezit van een draadloze koptelefoon. Niet zo’n hele dure, maar ik ben er best tevreden mee. Tot enkele dagen geleden: geen enkel geluid kwam er meer uit. Ik had hem al enkele weken niet gebruikt, dus dacht direct aan een lege batterij. Even flink opladen dus, en jawel, er was weer muziek. Doch na vijf minuten werd het weer stil, heel erg stil.

Lees verder »