De toestand

30 april 2013 bracht niet alleen de voorlopig laatste Koninginnedag en inhuldiging van een nieuwe koning. Sommige kranten hadden nog ruimte voor ander GROOT nieuws. “Nieuwe ‘ijstijd’ verwacht tegen 2030” en “Russische wetenschappers verwachten tegen 2030 nieuwe ‘ijstijd’” kopten de sites van Algemeen Dagblad (Nederland) en Het Laatste Nieuws (België). Dat de koppen geen verschil maakten tussen “IJstijd” en “Kleine IJstijd” en dat zelfs het laatste nogal in tegenspraak is met “het zal zeker niet zo koud worden als tijdens de 17de eeuw” in de artikelen zelf, zal veel lezers zijn ontgaan.
Hoewel de koppen iets verschilden, was het bericht van journalist Inge Ringoot op beide sites exact gelijk. Niet zo toevallig, omdat beide kranten onderdeel zijn van De Persgroep. Netjes werd vermeld dat het bericht ontleend was aan de Daily Mail, die eerder in de nacht al een soortgelijk bericht publiceerde.
De Britse boulevardkrant was helaas niet zo netjes om bronnen te vermelden. Wat zoekwerk toont dat het artikel op twee bronnen was gebaseerd.

Lees verder »

Vorig jaar is in Nederland wettelijk geregeld dat sites die zogeheten cookies plaatsen voor bijvoorbeeld het bijhouden van bezoekers daarvoor toestemming moeten vragen aan de bezoeker. Zonder toestemming mag er geen cookie geplaatst worden.
WEES GEWAARSCHUWD! De site die je nu bezoekt plaatst cookies, vraagt daarvoor geen toestemming, en voldoet derhalve niet aan de wettelijke voorschriften. Als je dat een probleem vindt, is er één oplossing: verlaat deze site zo snel mogelijk en kom er nooit weer terug.

Lees verder »

In september 2013 zal het vijfde rapport van het IPCC verschijnen. Een tweede concept van het rapport is inmiddels ‘gelekt’ en op internet te vinden.

Dat zo’n concept zijn weg naar internet vindt, is geen verrassing. Iedereen die zich als ‘expert reviewer’ had gemeld kreeg het concept onder belofte van geheimhouding, en ‘expert reviewer’ kon wie dan ook gemakkelijk worden. Het was dus gewoon een kwestie van tijd tot iemand vond dat die belofte niet voor hem/haar gold, in dit geval een gesjeesde economiestudent uit de VS.
Zes jaar geleden was ook een concept van het vierde rapport al snel op internet te vinden. Niets nieuws onder de zon dus.

Lees verder »

Dat klinkt goed, op je CV kunnen vermelden dat je een ‘expert reviewer’ van het IPCC bent. Het is opvallend dat vooral criticasters van klimaatverandering zich hierop nogal eens beroemen. Zoals in ons eigen land de gepensioneerde econoom Hans Labohm, of in Engeland Christopher Monckton die nog altijd claimt lid van het ‘House of Lords’ te zijn ondanks dat dit hem niet toekomt. Ook delen ze graag mee in het toekennen van de Nobelprijs 2007 aan het IPCC, ook al hebben ze de pest aan die instelling.

Als je ook wilt toetreden tot de groep van beroemdheden, in feite kan iedereen een ‘expert reviewer’ van het IPCC worden. Om inzage te krijgen in het laatste ontwerp rapport en de mogelijkheid te hebben daarover opmerkingen te maken, volstaat het jezelf aan te melden (beperkte tijd geldig). Je krijgt de mogelijkheid in te vullen welke wetenschappelijke publicaties je hebt gedaan, maar je mag daar ook ‘none’ invullen. In de praktijk kan iedereen dus ‘expert reviewer’ zijn; echte wetenschappelijke kennis van zaken is niet vereist om die ‘titel’ te verkrijgen.

Er gaan geruchten dat in december 2012 het een en ander te gebeuren staat. Nu zijn er elk jaar wel geruchten, maar deze keer vliegen ze in erg grote getale rond op internet.
Een of andere Mayakalender schijnt af te lopen (of toch nog niet), geestelijke wezens geven boodschappen door aan guru’s, grootmoeders en andere doorgaans goed ingewijde kringen, een onzichtbare planeet (Niburu of X) is van plan een bezoekje aan de mensheid te brengen, de polen van de Aarde gaan verschuiven.
Interessante tijden dus, en vooral die poolverschuiving intrigeert.

Lees verder »

Het Arctisch zeeijs heeft dit seizoen nieuwe dieptepunten bereikt. De hierna vermelde getallen zijn voorlopig, omdat het smeltseizoen nog niet helemaal over is.

De omvang (extent) is tot ruim onder de 4 miljoen km2 gekomen (vorig record: 4,17 in 2007). De oppervlakte (area) is gedaald tot minder dan 2,5 miljoen km2 (vorig record: 2,92 in 2007). Area is altijd een stuk minder dan extent; zie hier voor een uitleg van de verschillen tussen beide.

Ook het volume van het ijs heeft een nieuwe record bereikt van ongeveer 3,6 km3 (vorig record: 4,0 km3 in 2011). Een deling van volume door area geeft een indicatie van de dikte van het momenteel resterende zeeijs. Die komt op minder dan 1,5 meter tegenover nog zo’n 2 meter slechts 3 jaar geleden (zie verder hier). Merk op dat in het najaar de gemiddelde dikte nog verder afneemt, omdat er dan weer nieuw (dun) ijs gevormd wordt. De hiervoor gemelde dikte betreft dus ijs dat het ‘overleeft’ van het ene tot het volgende smeltseizoen.

Ondanks dat de laatste weken lagedruk troef is rond de geografische noordpool, met daarbij onvermijdelijk veel bewolking, verschijnen er toch steeds meer gaten in het zeeijs. Zelfs dicht in de buurt van zo’n lagedrukgebied.
Je zou toch vermoeden dat dergelijke gaten vooral ontstaan bij weinig bewolking en veel inkomende zonnestraling, waardoor het ijs goed kan gaan smelten. Dat klopt, maar er spelen meerdere factoren een rol. Een daarvan is de wind. Die zorgt ervoor dat rond een lagedrukgebied het ijs zich verspreidt, waardoor er wel gaten moeten komen.

Lees verder »

De omvang van het Arctische zeeijs (rondom de noordpool) bedroeg over 2011 gemiddeld 10,66 miljoen km2. Deze record lage waarde was een fractie minder dan het vorige jaarrecord uit 2007 (10,68). Ook het zeeijs van beide halfronden samen bereikte over 2011 een nieuw laagterecord: 26,16 miljoen km2.
Tegenover een sterke afname van het Arctisch ijs staat een geringe toename van het Antarctisch zeeijs, maar de afname van het noordelijke zeeijs is ruim vier keer zo groot als de toename van het zuidelijke ijs.

Lees verder »

Dankzij dagenlang bijzonder warm weer voor de tijd van het jaar, zijn de afgelopen maand maart vooral in het centrale en oostelijke deel van de Verenigde Staten en zuidelijk Canada grote aantallen records gesneuveld wat betreft maximum temperatuur. Alleen al in de VS waren er ruim 7000 nieuwe dagrecords voor het maximum tegenover een kleine 300 voor het minimum.

(bron: wx.hamweather.com)

Her en der bereikte de temperatuur waarden die zo’n 20 graden boven normaal lagen; in sommige gevallen werd een vorig record met maar liefst 15 graden overtroffen.
Natuurlijk rijst dan de vraag: heeft dit met klimaatverandering te maken of is het gewoon een gril van het weer? Het antwoord is simpel: beide.

Lees verder »

Criticasters van klimaatverandering mogen van tijd tot tijd graag te berde brengen dat volgens hun berekeningen sinds het jaar 1998 de temperatuur wereldwijd niet meer is gestegen. Of dat sinds 2007 het arctische ijs niet verder is verminderd. Of dat de mondiale zeespiegel niet meer stijgt sinds 2005.
Het jaartal voor ‘sinds’ wordt meestal dusdanig gekozen dat het samenvalt met een extreme waarde in een fluctuerende reeks. Ook is het aantal jaren waarover dan een trend wordt berekend altijd verdacht klein, terwijl er toch over veel meer jaren gegevens beschikbaar zijn. En vaak wordt de meest recente informatie niet meegenomen.

Recentelijk las ik zo op een site van iemand die zich ‘klimaatgek‘ noemt de bewering: “Al 15 jaar lang geen opwarming De Bilt”. In dit geval was de grafiek die als illustratie diende wel netjes t/m december 2011 bijgewerkt. Ook was niet speciaal op een ‘top’ begonnen, dus wat dat betreft geen klachten.

Lees verder »